انشایی که نوشته نشده بود و معلمی که توانایی را دید
تحریریهٔ دیتاک
برداشت تحریریه از گفتوگو؛ نه نقل مستقیم مهمان.

فهرست و اندازهٔ متن
آقای مجید قناد در دیتاک، از روزی در کلاس یاد میکند که باید انشایش را میخواند، اما چیزی ننوشته بود. او جلوی کلاس ایستاد و متنی را بداهه بیان کرد. وقتی معلم از او خواست نوشته را برای نمره دادن بیاورد، نانوشته بودن انشا آشکار شد. آنچه در خاطر آقای قناد مانده، برخورد بعدی معلم است: بیان او را پسندید و در عین حال یادآوری کرد که باید تکلیفش را انجام بدهد.
در این خاطره، دو موضوع همزمان وجود دارد. آقای قناد توانسته بود مطلبی را در لحظه بسازد و ارائه کند؛ تکلیف نوشتنی هم انجام نشده بود. معلم در روایت او، به هر دو توجه کرد. پرداختن به یکی، دیگری را از صحنه کنار نزد. به همین دلیل، بازخورد معلم دربارهٔ کاری مشخص قابل فهم است: بخشی از آنچه دانشآموز انجام داده ارزش دیده شدن داشت و بخشی از مسئولیتش هنوز باقی بود.
آقای قناد این برخورد را یکی از خاطرات ماندگار مدرسه میداند و از امکانی حرف میزند که معلم برای ادامهٔ مسیرش باقی گذاشت. ارزشگذاری این صحنه از زبان کسی شنیده میشود که خود، دانشآموز آن کلاس بوده است. نگاه امروز او به برخورد معلم، بخشی از معنای این روایت است. در بازخوانی آن، میتوان بر تفاوت میان دیدن توانایی و نادیده گرفتن تکلیف مکث کرد.
بخش دیگری از گفتوگو نیز همین توجه به علاقه را ملموس میکند. آقای قناد میگوید یکی از معلمانش علاقهٔ او به نمایش را دید و او را به بازی کردن دعوت کرد. در ادامه، از اجراهای کوتاه و تمرین یاد میکند. اینجا علاقهای که در کودک دیده شده، موضوع یک فرصت مشخص برای کار کردن میشود. در کنار خاطرهٔ انشا، این صحنه نشان میدهد چرا حضور معلم در روایت شخصی او پررنگ است.
برای خوانندهای که به دیگری بازخورد میدهد، پرسش این خاطره همچنان کاربرد دارد: آیا میتوانیم دقیق بگوییم کدام بخش کار خوب بوده و چه چیزی هنوز انجام نشده است؟ چنین پرسشی در بررسی یک نوشته یا ارائه نیز معنا دارد. به جای داوری کلی دربارهٔ شخص، توجه روی عمل قابل مشاهده میماند. در خاطرهٔ آقای قناد، معلم هم بداههگویی را شنید و هم جای خالی نوشته را دید؛ هر دو بخشِ همان موقعیت بودند.
مطالب مرتبط
- کودکی، تربیت و مسئولیت رسانه | گفتوگو با مجید قناد ←
- مجید قناد ←
- بعد از اجرا، نوبت تماشای کار خودمان است ←
- برنامهٔ کودک را با چه معیاری جدی بگیریم؟ ←
- در یک مسابقهٔ کودک، بعد از اعلام برنده چه اتفاقی میافتد؟ ←
- کودک سرگرم است؛ از دنیایی که میبیند چه میدانیم؟ ←
- وقتی رفتار بزرگترها بخشی از تربیت میشود ←