تجربه چه زمانی اجازه تجدیدنظر می‌دهد؟
تحریریه دی‌تاک
فهرست و اندازهٔ متن
وقتی از هنرمندی با سال‌ها تجربه درباره افراد اثرگذار زندگی‌اش می‌پرسیم، شاید منتظر چند نام و خاطره باشیم. پاسخ داوود کیانیان در دی‌تاک مسیر دیگری هم پیدا می‌کند. او از جست‌وجوی راهنما در دوره‌های مختلف زندگی می‌گوید و سپس درباره تغییر نسبتش با راهنماها و باورهای گذشته تأمل می‌کند.
در این روایت، گذشتن از یک دیدگاه به معنای انکار اثری نیست که زمانی داشته است. کیانیان با قدردانی از کسانی یاد می‌کند که در مقطعی پاسخ‌گوی نیاز فکری او بوده‌اند. او هم‌زمان می‌پذیرد که پرسش‌ها و پاسخ‌هایش ثابت نمانده‌اند.
قدردانی و ادامه راه می‌توان از کسی آموخته بود و امروز همه پاسخ‌های او را برای خود کافی ندانست. این امکان، یکی از موضوع‌هایی است که تحریریه از روایت مهمان می‌گیرد. رابطه با راهنما همیشه در یک شکل باقی نمی‌ماند؛ گاهی چیزی از آن همراه ما می‌ماند و در عین حال، مسئله تازه‌ای ما را به جست‌وجوی دیگری می‌برد.
کیانیان در همین بخش نیاز انسان به جمع، دوست، والد، مربی و گروه را نیز حفظ می‌کند. تأکید او بر رجوع به خود را نباید به نفی رابطه و بی‌نیازی از دیگران تبدیل کرد. متن گفت‌وگو این دو را کنار هم دارد: مسئولیت فکرکردن برای خود و اثرپذیری از حضور دیگران.
باوری که تاریخ دارد قید مهم پاسخ او این است که برداشت امروز نیز ممکن است تغییر کند. کیانیان به دوره‌ای اشاره می‌کند که با اطمینان دیدگاهی را به کودکان منتقل می‌کرد و بعداً آن را نادرست یا ناکافی یافت. این یادآوری، به تجربه گذشته او تاریخی انسانی می‌دهد؛ کسی که سال‌ها کار کرده، همچنان می‌تواند درباره نتیجه‌گیری خود دوباره فکر کند.
این بخش برای خواندن باقی گفت‌وگو نیز اهمیت دارد. اگر جمله‌ای از او بسیار قطعی به گوش برسد، نباید قیدهای همین مصاحبه را فراموش کنیم. او تجربه حرفه‌ای خود را عرضه می‌کند، اما در بخشی دیگر به تغییرپذیری باورها هم اذعان دارد. برداشت وفادار باید هر دو را ببیند.
گفت‌وگو فقط انتقال پاسخ نیست کیانیان پس از پاسخ‌دادن، از نقش پرسش‌های میزبان در به‌زبان‌آوردن این تأمل‌ها حرف می‌زند. سپس مخاطبانی را وارد تصویر می‌کند که می‌توانند با واکنش خود چیزی به فهم دو طرف اضافه کنند. در این نگاه، گفت‌وگو با عرضه تجربه یک نفر بسته نمی‌شود.
برای تحریریه، این بخش پرسشی درباره شنیدن می‌سازد: آیا تنها دنبال جمله‌ای هستیم که نظر قبلی ما را تأیید کند یا به چیزی که می‌تواند آن را تغییر دهد هم مجال می‌دهیم؟ پاسخ‌دادن به این پرسش از شمار سال‌های تجربه یا جایگاه اجتماعی فرد به‌تنهایی به دست نمی‌آید؛ در شیوه مواجهه با پرسش و اختلاف آشکار می‌شود.
از سابقه به امکان یادگیری در بخش دیگری از گفت‌وگو نیز کیانیان از ادامه ساخته‌شدن خود در طول زندگی حرف می‌زند. کنار هم گذاشتن این دو بخش، مسیر روشنی نشان می‌دهد: تجربه برای او فقط چیزی نیست که پشت سر گذاشته و اکنون نقل می‌کند؛ زمینه‌ای است که می‌تواند در گفت‌وگوی تازه بازخوانی شود.
شاید بتوان پس از شنیدن این روایت از خود پرسید: کدام بخش از آنچه امروز با اطمینان می‌گوییم، روزی نیاز به اصلاح خواهد داشت؟ این پرسش ارزش تجربه را از بین نمی‌برد. کمک می‌کند تجربه را چنان نگه داریم که هنوز بتوان از آن چیز تازه‌ای آموخت.